Phân tích bài thơ Giải đi sớm của Hồ Chí Minh

Phân tích bài thơ Giải đi sớm của Hồ Chí Minh

Hướng dẫn

Loading...

Tập thơ Nhật kí trong tù của Hồ Chí Minh ra đời trong một hoàn cảnh hết sức đặc biệt – đấy là thời gian Bác, bị giam cầm và giải đi qua nhiều nhà lao của chế độ Tưởng Giới Thạch. Trong những lần chuyển nhà giam với hoàn cảnh khắc nghiệt: đói rét, bệnh tật, không có tự do… Bác vẫn toát lên ý chí, nghị lực kiên cường, tinh thần lạc quan và tâm hồn cao đẹp.Tâm hồn ấy,tinh thần ấy được thể hiện rõ nét trong bài thơ “Giải đi sớm”

Khổ thơ đầu:

Nhất thứ kê đề dạ vị lan

Quần tinh ủng nguyệt thướng thu san

Chinh nhân dĩ tại chinh đồ thượng

Nghênh diện thu phong trận trận hàn.

Dịch:Gà gáy một lần đêm chửa tan,

Chòm sao nâng nguyệt vượt lên ngàn;

Người đi cất bước trên đường thẳm,

Rát mặt, đêm thu, trận gió hàn.

Câu thơ mở dầu ghi lại thời điểm của cuộc giải tù:"Gà gáy một lẩn, đêm chửa tan".Người tù đã bị giải đi từ rất sớm “gà gáy một lần”,câu thơ đọc lên mang theo cả cảnh tối tăm vắng lặng bao trùm cả không gian. Câu thơ thứ hai vẫn là câu thơ tả thực, nhấn mạnh thêm cái thời điểm rất sớm nhưng thiên nhiên đã không chỉ còn tối tăm nữa mà còn có cả mặt trăng được các vì sao vây quanh “Chòm sao nâng nguyệt vượt lên ngàn

Tuy trong cảnh bị bọn lính áp giải nhưng Người vẫn cảm nhận được thiên nhiên thật tinh tế,thiên nhiên cũng trở nên thân mật hơn,khi người tù cất bước dường như trăng sao cũng đi cùng.Có trăng,có sao làm bạn tâm hồn của người chiến sĩ và cũng là thi sĩ bớt cô đơn,hiu quạnh

Trong Câu 3 và câu 4, hình tượng người tù trên đường hiện lên trong cảnh thiên nhiên thật khắc nghiệt.Con đường núi thì heo hút,xa xăm, “đường thẳm”,những trận gió trong đêm thu mang theo hơi lạnh quất vào mặt người đi trên đường rát buốt.

“Người đi cất bước trên đường thẳm,

Rát mặt, đêm thu, trận gió hàn”

Trong nguyên tác có hai chữ “chinh nhân” gợi ra cảm giác về sự phải đối mặt với khó khăn gian khổ nhưng đó lại là con người không khuất phục trước khó khăn bởi “chinh nhân” còn nói về cốt cách của người chiến sĩ đang đi trên chính con đường của mình “chinh đồ”.Người chiến sĩ vẫn ngẩng cao đầu,vẫn sẵn sang đón nhận mọi thử thách khắc nghiệt của thiên nhiên,của những “trận gió hàn” thổi đến “rát mặt”.Tuy gong cùm nhưng người chiến sĩ lại hiện lên trong tâm thái ung dung,tự mình làm chủ.

Khổ thơ sau:

Đông phương bạch sắc dĩ thành hồng

U ám tàn dư tảo nhất không

Noãn khí bao la toàn vũ trụ

Hành nhân thi hứng hốt gia nồng.

Dịch:Phương đông màu trắng chuyển sang hồng,

Bóng tối đến tàn, quét sạch không;

Hơi ấm bao la trùm vũ trụ,

Người đi, thi hứng bỗng thêm nồng.

Khổ thứ hai của bài thơ mở đầu bằng một cảnh đẹp ở chân trời khi rạng đông. Và nói chung cả khổ thơ bừng lên một không khí vui tươi ấm áp:

"Phương đông màu trắng chuyển sang hồng,

Bóng tối đêm tàn, quét sạch không".

Hai câu thơ tạo nên một sự hài hòa. Bình minh lên màn đêm phải lùi dần. Dường như trong đất trời cũng có cuộc đấu tranh, màu hồng của bình minh đã quét sạch bóng tối của đêm tàn lạnh lẽo. Giờ đây, màu hồng tươi mới đã ngự trị bao trùm lên sông núi đem lại hơi ấm cho đất trời và hơi ấm ấy như dội vào lòng người:

"Hơi ấm bao la trùm vũ trụ,

Người đi, thi hứng bỗng thêm nồng".

Có sức ấm của rạng đông nhưng nhiều hơn, có lẽ là nhờ sức ấm từ một trái tim cách mạng. Thi sĩ và chiến sĩ – hai con người ấy đã hòa làm một trong tâm hồn Người.Không còn sự gian nan,vất vả của người “chinh nhân” mà đã chuyển sang “hành nhân”,một người đi trên đường.Trước cái ấm áp của vầng dương người “hành nhân” đang tràn đầy thi hứng.Khó khăn nghiệt ngã là thế mà tim Người vần như ngọn lửa ấm nồng, vẫn nồng nàn thi hứng.Xúc cảm trong lòng người cũng đang ấm áp,đang lan tỏa như sự nồng nàn của hơi ấm đang lan tỏa khắp đất trời.Vầng dương ấm áp,tươi sáng hiện lên dường như cũng là tương lai của con đường “Cách mạng”,một tương lai huy hoàng,xán lạn

Đọc bài thơ Giải đi sớm chúng ta cảm nhận được tư thế ung dụng chủ dộng của người chiến sĩ – thi sĩ trên đường đi đày gian khổ, cảm nhận được tâm hồn Bác ở hoàn cảnh nào vẫn luôn chan hòa với thiên nhiên với trời đất bao la. toát lên một tư thế hiên ngang bất khuất, một tinh thần lạc quan, một niềm tin yêu cuộc sống.

Nguồn: Vietvanhoctro.com

Phân tích bài thơ Giải đi sớm của Hồ Chí Minh
Đánh giá bài viết
Loading...